विश्वभारत News Website
Related Articles
कोराडी औष्णिक विद्युत केंद्र विक्रमी वीज निर्मितीमध्ये आघाडीवर
टेकचंद्र सनोडिया शास्त्री:
९८२२५५०२२०
“महाराष्ट्रातील नागपूर जिल्ह्यात स्थित कोराडी औष्णिक वीज केंद्र (केटीपीएस) हा महाराष्ट्रातील सर्वात प्रमुख वीज निर्मिती प्रकल्पांपैकी एक आहे. या वीज प्रकल्पाला भेडसावणाऱ्या अडचणी आणि तांत्रिक समस्या सोडवण्यात महाराष्ट्राचे महसूल मंत्री आणि माजी ऊर्जा मंत्री श्री चंद्रशेखर बावनकुळे यांचे महत्त्वपूर्ण योगदान आहे. वीज प्रकल्पाचे मुख्य अभियंता श्री विलास मोटघरे यांच्या सक्षम मार्गदर्शनाखाली, सर्व अधिकारी आणि अभियंते अधिक वीज निर्मितीसाठी अथक परिश्रम घेत आहेत. यासोबतच, ते उत्पादन वाढवणे, तेल आणि पाण्याची बचत, पर्यावरण संरक्षण आणि प्रदूषण नियंत्रणातही महत्त्वाची भूमिका बजावत आहेत.” हे विशेषतः उल्लेखनीय आहे की २०२४-२०२५ या आर्थिक वर्षात, या वीज केंद्राने एकूण १३,६११,३२१ दशलक्ष युनिट विजेची निर्मिती नोंदवली आहे. या केंद्राच्या दुसऱ्या टप्प्याचे (३×६६० मेगावॅट) योगदान प्रशंसनीय राहिले आहे. तंत्रज्ञांच्या मते, वीज प्रकल्पाच्या या टप्प्याने ७०-७९% प्लांट लोड फॅक्टर (PLF) साध्य केला आहे. तर, महाराष्ट्र राज्य विद्युत नियामक आयोगाच्या मानकांनुसार, ७०-७२% उपलब्धता आणि ७०-१३% पीएलएफ (PLF) नोंदवण्यात आला आहे. वीज निर्मितीच्या काळात, विजेचा वापर केवळ ६.८१% आणि तेलाचा वापर ०.५३ दशलक्ष युनिट्सपर्यंत मर्यादित ठेवण्यात यश मिळाले आहे. हे उल्लेखनीय आहे की चालू आर्थिक वर्ष २०२५-२०२६ मध्ये, १३ मार्च २०२६ पर्यंत, प्रकल्पाने मागील वर्षाच्या तुलनेत वाढ नोंदवत १३,४२५,७८६ दशलक्ष युनिट्स वीज निर्मितीची नोंद केली आहे. युनिट १० ने डिसेंबर २०२५ मध्ये ८७.७० टक्के एव्हीएफ (AVF) साध्य केला. जानेवारी २०२६ मध्ये, संपूर्ण वीज प्रकल्पाने ९६.५४ टक्के दैनिक एमआयआरसी एव्हीएफ (MIRC AVF) नोंदवला.
महाजेन्कोद्वारे संचालित, हा प्रकल्प १,३२० मेगावॅट (२ x ६६० मेगावॅट) सुपरक्रिटिकल विस्तारासह आपल्या उत्पादन क्षमतेचे आधुनिकीकरण आणि विस्तार करत आहे. हा प्रकल्प या प्रदेशात विश्वसनीय वीजपुरवठा सुनिश्चित करण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावतो.
कोराडी प्रकल्पाचे मुख्य वैशिष्ट्य म्हणजे, जुन्या युनिट्सच्या जागी बांधकामाधीन असलेली नवीन २ x ६६० मेगावॅटची सुपरक्रिटिकल युनिट्स बसवून त्याचा विस्तार आणि उत्पादन क्षमता वाढवली जात आहे. महानिर्मिटी कंपनीचे प्रकल्प संचालक श्री. अभय हरणे यांच्या सक्षम मार्गदर्शनाखाली आणि बांधकामाधीन प्रकल्पाचे मुख्य अभियंता श्री. विवेक रोकडे यांच्या नेतृत्वाखाली, सर्व बांधकाम अधिकारी, अभियंते आणि कामगार परिश्रमपूर्वक आणि निष्ठेने काम करत आहेत. यामुळे आगामी २०२७-२०२८ मध्ये उत्पादन क्षमतेत लक्षणीय वाढ होईल. यामुळे महाराष्ट्रातील विदर्भातील लोकांना वीज भारनियमनापासून निश्चितच मोठा दिलासा मिळेल.
प्रमुख कंत्राटासंदर्भात, २x६६० मेगावॅट प्रकल्पासाठी बॉयलर-टर्बाइन-जनरेटर (BTG) पॅकेज भारत हेवी इलेक्ट्रिकल्स लिमिटेड (BHEL) ला देण्यात आले आहे. या विस्तारासाठी इंडियन रेल्वे फायनान्स कॉर्पोरेशन (IRFC) ने १०,५६० कोटी रुपयांच्या कर्ज करारावर स्वाक्षरी केली आहे. १९७४ मध्ये स्थापित, या संस्थेने देशात ४०० केव्ही प्रणालीचा अवलंब करण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावली.
उच्च कार्यक्षमता, पर्यावरण संरक्षण आणि प्रदूषण नियंत्रण सुनिश्चित करण्यासाठी आधुनिक सुपरक्रिटिकल तंत्रज्ञानाचा वापर केला जात आहे. उद्योग आणि शेतीला स्थिर वीजपुरवठा करून महाराष्ट्राच्या ऊर्जा सुरक्षेसाठी हा प्रकल्प महत्त्वपूर्ण आहे. या प्रकल्पाच्या बांधकामातील अडथळे दूर करण्यासाठी महाराष्ट्र सरकारचे महसूल मंत्री आणि माजी ऊर्जा मंत्री श्री चंद्रशेखर बावनकुळे यांचे योगदान प्रशंसनीय आहे
